((نفت سفید در دل تاریخ )) مشاهده در قالب پی دی اف چاپ

 

نفت سفید در   دل تاریخ نفت منصور محرابی فرد

 

لطف اَت مستدام در سرزمین مادری

تا،   دوباره بال بگشاید آن  پرنده ی "باز"

ـ سایه گستر و پهن ـ

روی دو کتفِ شکسته ی تاریخ

شعری از صادق کریمی



در گوشه ای از خاطرات هر کسی جایگاه ویژه ای برای بعضی از خاطرات همیشه نهفته است. خاطراتی که هر چند به خاطر گذشت ایام به تلخی گراییده ولی پایاب و ماندگار است. اما نام نفت سفید برای همیشه در گوشه تاریخ نفت ایران و جهان ستاره پر فروغی است که بی کاستی می درخشد.متاسفانه اطلاعات و نیز تصویر در باره این منطقه نفتخیز بسیار کم است. فقط آنچه بصورت شفاهی از گذشته گان نقل شده و یا در آرشیو روابط عمومی شرکت ملی نفت آمده که نفت سفید را روزگاری "به" از این بود.

از پیچ نگهبانی که بگذری و به عمق نگاه بکنیم در پایین مشعل های آتش را خواهیم دید که در میان "خانه های بجا مانده از انگلیسی ها" روشن است.

خانه های شیروانی و خیابان ها هنوز نقصانی ندیده اند اما در سرازیری عمر قرار گرفته اند.

نفت سفید در دوران طلایی

نفت سفید در 65 کیلومتری شمال شرقی اهواز و در شمال غربی میدان هفتکل، تقریبا بر روی امتداد محور حداکثر فرو نشست فرو افتادگی دزفول واقع است و در سال 1938 مصادف با 1317 این میدان عظیم نفتی با 300 میلیون نفت درجا کشف شد.

نفت سفید تا سال 1970 ده چاه تولیدی داشت و در سال 1966 سالانه 9 میلیون و 800 هزار بشکه و در سال 1967 هفت میلیون 900 هزار بشکه و در سال 1968 نه میلیون 200 هزار بشکه و در سال 1969 یازده میلیون و 300 هزار بشکه و در سال 1970 یازده میلیون و 700 هزار بشکه نفت داشته که سیر صعودی نفت سفید را در تولید نفت نشان می دهد.

طبق آمار رسمی در سال 1957 میلادی مصادف با 1336شمسی نفت سفید 27 چاه بوده که تعداد 10 چاه فعال بودند. متوسط تولید در 1975 چهل و 6 هزار بشکه در روز بوده است. تعداد کارکنان در همین تاریخ نیز 812 نفر اعلام شده است.

همچنین نفت سفید با تولید 60 هزار بشکه نفت خام در سال 1958 میلادی مصادف با 1337 شمسی به عنوان یکی از  بزرگترین تولید کننده نفت و بالاتر از مسجد سلیمان و گچساران و لالی قرار گرفت.

نفت سفید در تاریخ اولیه اکتشاف نفت جزو پنج منطقه نفتخیز ایران که عبارت بودند از مسجد سلیمان، هفتکل، لالی، گچساران و نفت سفید قرار داشت.

کمپانی نفتی anglo iranhan   از سال 1312 تا 1330 برای حفاری در نفت سفید قرادادی امضاء نمود و حفاری و اکتشاف در منطقه ی نفت سفید را   به عهده داشته است. اما از سال 1330 به بعد حفاری در این منطقه به شرکت ملی نفت ایران سپرده شد.

تعداد کارکنان مناطق نفتخیز مستقر در نفت سفید در 31 دسامبر 1956 ـ  847 نفر و در همین هنگام تعداد سکنه نفت سفید 38 هزار نفر بوده است.

نفت سفید هم اکنون روزانه 50 میلیون فوت مکعب گاز از گنبد گازی مخزن نفت سفید تولید و در مخزن هفتکل تزریق می شود. همچنین چندین هزار بشکه برداشت نفت در هر روز دارد.

نفت سفید در حال حاضر

نفت سفید در حال حاضر به مانند بسیاری از مناطق نفتخیز به خاطر کم شدن نفت صادراتی و نیز دور افتادگی از جاده ارتباطی با مرکز و تخلیه آن توسط سکنه اصلی اش شادابی و رونق گذشته اش را از دست داده است.

اکنون 110 خانوار روستایی در منطقه نفت سفید سکنا گزیده اند و که بیشتر آن ها در زمستان کشاورزی و بسیاری از آنان به امر نگهبانی حلقه های چاه و یونیت های نفت گمارده شده اند.

آب شرب در نفت سفید از سرچشمه آب سید حسن گرفته می شود که متاسفانه فاقد تصفیه ی ابتدایی برای شرب می باشد تا آنجا که مردم این منطقه جهت آب شرب به خرید آب به قیمت گالن ی 5000 ریال اقدام می نمایند.

گاز مصرفی مردم در این منطقه گاز ترش است که به صورت لوله کشی در میان خانه ها جریان دارد و بسیاری از قسمت های آن نشتی گاز دارند که مردم اقدام آتش زدن آن می کنند.

مردم ساکن این منطقه که اکنون دیگر روستا تلقی می شود بیشتر احتیاجات خود را به اجبار باید از هفتکل که در 30 کیلومتری آنان است تهیه نمایند و این برای شان بسیار سخت و پر هزینه است. آنان از مسئولین انتظار مساعدت و نگاه بیشتری دارند. نفت سفید روزگاری پایه نفت بود و هم اکنون نیز تولید گاز و نفت دارد پس باید به آن توجه و رسیدگی شود.

مناطق سی برنج، پشت برج و بنگله ها کارگری و کارمندی از مناطق مختلف نفت سفید است همچنین در نفت سفید 2 استخر و نیز سینما وجود دارد که اکنون بدون استفاده مانده اند.

مسجد نفت سفید یکی از جاهایی است که هنوز ماندگار است و هیچ آسیبی به آن نرسیده این مسجد هم به سبک خانه ها و معماری اروپایی ساخته شده است.

در کنار مسجد دیواری وجود دارد که قبرستان نفت سفید است. روی سنگ ها را که نگاه می کنی بیشترین تاریخ فوت بین 1335 تا 1340 به قبل می باشد.

درمانگاه در وسط منازل قرار دارد یکی از اهالی قدیمی می گفت که در آن زمان آقای ارشدی در این درمانگاه زندگی می کرد که هم دارو می داد و هم تجویز می کرد و هم آمپول می زد.

مدرسه "نظام وفا" از قدیمی ترین مدارس آن منطقه است و بسیاری از تحصیل کردگان فارغ تحصیل آن مدسه اند این مدرسه توسط مرحوم نظام وفا فرزند میرزا محمود از مشاهیر ادب ایران افتتاح شد. در حال حاضر این مدرسه تخریب شده و بخر چند دیوار خراب شده چیزی از آن باقی نمانده است.

نفت سفید در خاطرات خود بازارچه ای سرپوشیده داشت که دور تا دور آن مغازه بود و مردم برای خرید و مایحتاج خود به آنجا می رفتند اما متاسفانه اکنون فقط دیواره های تخریب شده ی آن باقی مانده است.

هرچند غوص در دل خاطرات و تاریخ غم انگیز و تلخ است اما بسیار عبارات در آن نهفته که می تواند سرمشقی برای آینده باشد

 

افزودن نظر


خبرهای کوتاه

معرفی نویسنده

.

حامیان و دوستان